Σύνοψη και Επισημάνσεις επί της ΚΥΑ 12998/28.03.2020 - Μέτρα Στήριξης Εργαζόμενων

ΚΥΑ 12998/232 – ΦΕΚ Β΄ 1078/28.03.2020

 

 

(Α.1) ΜΕΤΡΑ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΕ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ
που τέθηκαν σε προσωρινή απαγόρευση λειτουργίας στο σύνολο της Επικράτειας, με βάση σχετικές ΥΑ.
[Οι σχετικοί κλάδοι αναφέρονται στην υπ' αριθ. Δ1α/ΓΠ.οικ. 19024/17.03.2020]

1).ΑΝΑΣΤΟΛΗ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (άρθρο 1) :

Οι επιχειρήσεις δεν οφείλουν αποδοχές στους εργαζόμενους, των οποίων η σύμβαση εργασίας αναστέλλεται, για όσο διάστημα ισχύει η εντολή απαγόρευσης της δημόσιας αρχής.

• Οι συμβάσεις εργασίας ορισμένου χρόνου που λήγουν μετά την απαγόρευση τίθενται και αυτές σε αναστολή, ενώ μετά το πέρας της αναστολής η σύμβαση συνεχίζεται για όσο διάστημα υπολείπεται του συμφωνηθέντος χρόνου.

Τυχόν άδειες άνευ αποδοχών που έχουν χορηγηθεί αίρονται αυτοδικαίως από τη δημοσίευση της ανωτέρω ΚΥΑ (δηλ. από 28.3.2020). Οι συμβάσεις των εν λόγω εργαζομένων τίθενται και αυτές σε αναστολή, οι ίδιοι δε είναι δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού (βλ. άρθρο 3)

2).ΑΚΥΡΟΤΗΤΑ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (άρθρο 2) :

• Απαγόρευση καταγγελίας της σύμβασης εργασίας για όσο διάστημα διαρκούν τα μέτρα αντιμετώπισης του κορωνοϊού. 

Καταγγελίες συμβάσεων εργασίας που έλαβαν χώρα από τις 18.3.2020 κι έπειτα είναι άκυρες.

3).ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ ΕΙΔΙΚΟΥ ΣΚΟΠΟΥ ΚΑΙ ΛΟΙΠΑ ΜΕΤΡΑ (άρθρο 3) :

Οι εργαζόμενοι λαμβάνουν αποζημίωση ειδικού σκοπού 800,00 €, η οποία καλύπτει διάστημα 45 ημερών, υπό την προϋπόθεση ότι δεν απασχολούνται σε άλλον εργοδότη.

• Αν απασχολούνται σε άλλον εργοδότη, του οποίου ανεστάλη η επιχειρηματική δραστηριότητα με εντολή δημόσιας αρχής, οι εργαζόμενοι θα πρέπει να επιλέξουν υποχρεωτικά έναν εργοδότη, προκειμένου να λάβουν την αποζημίωση ειδικού σκοπού. (Δεν έχει σημασία, αν η σύμβαση εργασίας είναι μερικής απασχόλησης).

Η αποζημίωση είναι ακατάσχετη, αφορολόγητη και δεν συμψηφίζεται.

Παρέχεται πλήρης ασφαλιστική κάλυψη επί του ονομαστικού μισθού για 45 ημέρες. Ο εργοδότης υποχρεούται στην υποβολή της αντίστοιχης ΑΠΔ.

4).ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΛΗΨΗΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΣΚΟΠΟΥ (άρθρο 4) :

Υπεύθυνη Δήλωση Εργαζομένου στην ηλεκτρονική πλατφόρμα (supportemployees.yeka.gr), στην οποία δηλώνονται : 

α). τα προσωπικά στοιχεία εργαζομένου 
β). ο αριθμός καταχώρισης της Υπεύθυνης Δήλωσης του εργοδότη, τα στοιχεία του οποίου αντλούνται αυτόματα από το Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ,
γ). τα στοιχεία προσωπικού τραπεζικού λογαριασμού (ΙΒΑΝ) και
δ). τα στοιχεία του εκμισθωτή ακινήτου, εφόσον μισθώνουν ακίνητο, ώστε να δικαιούνται και της προβλεπόμενης έκπτωσης.

Η υποβολή της ανωτέρω Δήλωσης θα πρέπει να γίνει από 1.4.2020 έως 10.4.2020, ανάλογα με το τελευταίο ψηφίο του ΑΦΜ του εργαζομένου.

Υπεύθυνη Δήλωση Επιχειρήσεων – Εργοδοτών - Υποβολή στο διάστημα από 24.3.2020 έως 10.4.2020 (παρατάθηκε με την ΥΑ 13272/ΦΕΚ Β΄1131/2.4.2020) στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ, με τα εξής στοιχεία : 
α).   αναστολή της επιχειρηματικής δραστηριότητας.
β). τα στοιχεία του εκμισθωτή και του μισθίου, εφόσον έχουν επαγγελματική μίσθωση προς εξυπηρέτηση της δραστηριότητας που απαγορεύθηκε.  
γ).   τα στοιχεία των εργαζομένων, των οποίων ανεστάλη η σύμβαση.
δ).τα στοιχεία των εργαζόμενων, των οποίων η σύμβαση λύθηκε (είτε με απόλυση είτε με οικειοθελή αποχώρηση) στο διάστημα από 1.3.2020 έως 20.03.2020.

Οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να γνωστοποιήσουν στους εργαζομένους, των οποίων η σύμβαση ανεστάλη, εγγράφως ή με ηλεκτρονικό μήνυμα, την ανωτέρω υπεύθυνη δήλωσή τους, καθώς και τον αριθμό πρωτοκόλλου καταχώρισής της στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ. Η γνωστοποίηση θα πρέπει να γίνει αυθημερόν και το αργότερο μέχρι 10.04.2020 (βλ. και ΥΑ 13272/ΦΕΚ Β΄1131/2.4.2020).

ΠΡΟΣΟΧΗ ! Οι εργοδότες που δεν υποβάλλουν την ανωτέρω Υπεύθυνη Δήλωση, κηρύσσονται έκπτωτοι από την υπαγωγή τους στα μέτρα αναστολής πληρωμών και τα λοιπά ευεργετήματα που προβλέπονται για τη στήριξη των επιχειρήσεων.

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ – ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ.

Η αναστολή δραστηριότητας της επιχείρησης δεν επιβάλλει την πλήρη αναστολή της λειτουργίας της. Τούτο σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις που εμπίπτουν στη συγκεκριμένη κατηγορία, έχουν τη δυνατότητα να εξακολουθήσουν τη λειτουργία ορισμένων τμημάτων ή την εκτέλεση εργασιών που είναι αναγκαίες για τη συντήρησή τους (πχ λογιστήριο, φύλαξη κλπ), ή εργασιών, για την εκτέλεση των οποίων δεν απαιτείται συναλλαγή με το κοινό (πχ ηλεκτρονικό εμπόριο).
 Ακόμη κι αν επιτραπεί μεταγενέστερα η λειτουργία των επιχειρήσεων αυτών, δεν θα μπορούν να καταγγείλουν τις συμβάσεις εργασίας του προσωπικού που απασχολούν, μέχρις ότου αρθούν τα μέτρα αντιμετώπισης του κορονοϊού. 

 Όμως, η μείωση του προσωπικού των επιχειρήσεων αυτών δύναται να επέλθει, είτε με οικειοθελή αποχώρηση είτε με συμφωνία εργαζομένου – εργοδότη, αφού δεν επιβάλλεται η διατήρηση του ίδιου αριθμού εργαζομένων.

 Μετά το πέρας της προσωρινής αναστολής λειτουργίας των επιχειρήσεων της κατηγορίας αυτής και ανάλογα με τον περιορισμό ή όχι του αντικειμένου δραστηριότητας αυτών, δύνανται να υιοθετηθούν ευέλικτες μορφές εργασίας είτε με τη συναίνεση του προσωπικού (μερική απασχόληση, εκ περιτροπής εργασία, τηλεργασία) είτε μονομερώς με απόφαση του εργοδότη, στο πλαίσιο συστήματος εκ περιτροπής απασχόλησης, είτε υπό τους όρους του άρθρου 9 της ΠΝΠ 20.3.2020, είτε υπό τους όρους του άρθρου 38 παρ. 3 Ν.1892/1990.

 

(Α.2) ΜΕΤΡΑ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΕ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ που πλήττονται σημαντικά από τα έκτακτα μέτρα αντιμετώπισης του COVID 19, με βάση τον ΚΑΔ (κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018), όπως ορίζονται από το Υπ. Οικον.

1).  ΑΝΑΣΤΟΛΗ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ – ΑΚΥΡΟΤΗΤΑ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ (άρθρο 1) :

Οι εν λόγω επιχειρήσεις δύνανται να αναστέλλουν τις συμβάσεις εργασίας μέρους ή του συνόλου του προσωπικού τους που απασχολούνταν, κατά την 21.3.2020, και για συνεχόμενο ανέκκλητο διάστημα 45 ημερολογιακών ημερών.

Προσδιορισμός ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας : Ο τετραψήφιος περιλαμβάνει όλες τις υποκατηγορίες σε εξαψήφιο και οκταψήφιο. Ο εξαψήφιος περιλαμβάνει και όλες τις υποκατηγορίες των αντίστοιχων οκταψήφιών του. Ως «δευτερεύουσα βάσει ακαθάριστων εσόδων 2018», ορίζεται ο δευτερογενής ΚΑΔ της επιχείρησης, όπου τα ακαθάριστα έσοδα ενεργού, κατά την 20/3/2020, όπως αυτά προκύπτουν από την αρχική δήλωση φόρου εισοδήματος του έτους 2018, είναι μεγαλύτερα από τα ακαθάριστα έσοδα που αντιστοιχούν στον κύριο ΚΑΔ στις 20/3/2020. 

Συμβάσεις εργασίας ορισμένου χρόνου που δεν έχουν λήξει μέχρι την 21/3/2020 μπορούν να τίθενται σε αναστολή. Μετά το πέρας της αναστολής η σύμβαση συνεχίζεται για όσο διάστημα υπολείπεται του συμφωνηθέντος χρόνου.

Επιχειρήσεις που αναστέλλουν τις συμβάσεις εργασίας μέρους των εργαζομένων τους, μπορούν να κάνουν χρήση για τους υπόλοιπους που παραμένουν, είτε το μέτρο του ορισμού προσωπικού ασφαλούς λειτουργίας (άρθρ. 9 ΠΝΠ 20.03.2020) είτε να τους μεταφέρουν σε άλλη επιχείρηση που ανήκει στον Όμιλό τους (άρθρ. 11 ΠΝΠ 20.03.2020).

     Επιχειρήσεις που κάνουν χρήση της αναστολής σύμβασης εργασίας, απαγορεύεται να προβούν σε καταγγελία σύμβασης για το σύνολο του προσωπικού. Άλλως, η καταγγελία αυτή είναι άκυρη.

     Οι επιχειρήσεις, εφόσον κάνουν χρήση της αναστολής της σύμβασης σε μέρος ή στο σύνολο του προσωπικού τους, υποχρεούνται, μετά τη λήξη του χρόνου αναστολής, να διατηρήσουν για 45 ημέρες (ημεροχρονολογιακά), τον ίδιο αριθμό θέσεων εργασίας (τους ίδιους εργαζόμενους) και με τους ίδιους όρους εργασίας, κατά την 21.3.2020. Δεν συμπεριλαμβάνονται οι αποχωρούντες οικειοθελώς, ή λόγω συνταξιοδότησης, καθώς και οι εργαζόμενοι με σύμβαση ορισμένου χρόνου.

•          Το μέτρο της αναστολής των συμβάσεων μπορεί να εφαρμοστεί μέχρι ένα (1) μήνα από την ημερομηνία δημοσίευσης της ΠΝΠ 20.3.2020, δηλ. μέχρι 20.04.2020.

•        Το μέτρο της αναστολής των συμβάσεων μπορεί να εφαρμόζεται σταδιακά και για διαφορετικό αριθμό εργαζομένων. 

 

2).        ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ ΕΙΔΙΚΟΥ ΣΚΟΠΟΥ ΚΑΙ ΛΟΙΠΑ ΜΕΤΡΑ (άρθρο 2) :

•          Οι εργαζόμενοι, των οποίων η σύμβαση εργασίας αναστέλλεται με απόφαση του εργοδότη, επειδή η επιχείρησή του ανήκει στις πληγείσες επιχειρήσεις, λαμβάνουν αποζημίωση ειδικού σκοπού 800,00 €, η οποία καλύπτει διάστημα 45 ημερών, υπό την προϋπόθεση ότι δεν απασχολούνται σε άλλον εργοδότη.

•      Αν απασχολούνται σε άλλον εργοδότη και τίθεται και από εκείνον σε αναστολή η σύμβαση εργασίας τους, οι εργαζόμενοι θα πρέπει να επιλέξουν υποχρεωτικά έναν εργοδότη, προκειμένου να λάβουν την άνω αποζημίωση. Δεν έχει σημασία, αν η σύμβαση εργασίας τους είναι μερικής απασχόλησης.

•           Η αποζημίωση είναι ακατάσχετη, αφορολόγητη και δεν συμψηφίζεται.

•         Παρέχεται πλήρης ασφαλιστική κάλυψη επί του ονομαστικού μισθού για 45 ημ. για τους εργαζόμενους επιχειρήσεων που πλήττονται σημαντικά και ο εργοδότης θέσει σε αναστολή τη σύμβαση εργασίας τους. Ο εργοδότης υποχρεούται στην υποβολή της αντίστοιχης ΑΠΔ.

3).        ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΛΗΨΗΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΣΚΟΠΟΥ (άρθρο 3) :

•        Υπεύθυνη Δήλωση Εργαζομένου στην ηλ. πλατφόρμα : supportemployees.yeka.gr   

Δηλώνονται :
α).τα προσωπικά στοιχεία εργαζομένου, 

β). ο αριθμός καταχώρισης της Υπεύθυνης Δήλωσης του εργοδότη, τα στοιχεία του οποίου αντλούνται αυτόματα από το Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ, 

γ). τα στοιχεία προσωπικού τραπεζικού λογαριασμού (ΙΒΑΝ).

•         Η υποβολή της ανωτέρω Δήλωσης θα πρέπει να γίνει από 1.4.2020 έως 30.4.2020 και σε κάθε περίπτωση, μετά τη γνωστοποίηση από τον εργοδότη της αναστολής της σύμβασης εργασίας. 

•          Υπεύθυνη Δήλωση Επιχειρήσεων – Εργοδοτών : Υποβάλλεται στο διάστημα από 24.3.2020 έως 20.4.2020στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ και περιέχει τα εξής στοιχεία : 

α). ότι πλήττονται σημαντικά.

β). τα στοιχεία των εργαζόμενων, των οποίων ανεστάλη η σύμβαση.

γ). τα στοιχεία των εργαζόμενων, των οποίων η σύμβαση λύθηκε (είτε με απόλυση είτε με οικειοθελή αποχώρηση) στο διάστημα από 1.3.2020 έως 20.03.2020.

•          Οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να γνωστοποιήσουν στους εργαζομένους, των οποίων η σύμβαση ανεστάλη, εγγράφως ή με ηλεκτρονικό μήνυμα, την ανωτέρω υπεύθυνη δήλωσή τους, καθώς και τον αριθμό πρωτοκόλλου καταχώρισής της στο ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ.

•        ΠΡΟΣΟΧΗ ! Οι εργοδότες που δεν υποβάλλουν την ανωτέρω Υπεύθυνη Δήλωση, κηρύσσονται έκπτωτοι από την υπαγωγή τους στα μέτρα αναστολής πληρωμών κλπ. Ωστόσο, αν δεν θέσουν σε αναστολή τις συμβάσεις εργασίας του προσωπικού τους, δεν εξαιρούνται από τα ευεργετήματα της αναστολής πληρωμών κλπ. 


ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ – ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ
 :

 Η εφαρμογή του μέτρου δεν είναι υποχρεωτική, αφού δεν έχει ανασταλεί με διάταξη της δημόσιας αρχής η λειτουργία των συγκεκριμένων επιχειρήσεων.

 Οι επιχειρήσεις που θα εφαρμόσουν το ανωτέρω μέτρο, έστω και σε μέρος του προσωπικού τους, απαγορεύεται να καταγγείλουν τις συμβάσεις εργασίας των εργαζομένων τους. Η απαγόρευση αφορά στο σύνολο του προσωπικού της επιχείρησης, δηλ. ακόμη και σε εργαζόμενους, των οποίων η σύμβαση δεν τίθεται σε αναστολή (βλ. και άρθρ. 11 παρ. 2 Α περ. β΄ της ΠΝΠ 20.03.2020).

 Οι επιχειρήσεις που θα εφαρμόσουν το ανωτέρω μέτρο (της αναστολής της σύμβασης εργασίας), έστω και σε μέρος του προσωπικού τους, υποχρεούνται να διατηρήσουν τον ίδιο αριθμό θέσεων εργασίας για χρονικό διάστημα ίσο με εκείνο της αναστολής (βλ. και άρθρ. 11 παρ. 2 Α περ. γ΄ της ΠΝΠ 20.03.2020), αλλά και με τους ίδιους όρους εργασίας που ίσχυαν την 21.3.2020 (αποδοχές, ωράριο). Ωστόσο, δεν θα ληφθούν υπόψη οικειοθελείς αποχωρήσεις, ή λόγω συνταξιοδότησης, ή συμβάσεις εργασίας ορισμένου χρόνου που λήγουν.

 Μετά το πέρας της αναστολής της σύμβασης εργασίας, σύμφωνα με τα ανωτέρω, κατά το χρονικό διάστημα που απαγορεύεται η καταγγελία της σύμβασης εργασίας, οι επιχειρήσεις που θα εφαρμόσουν το άνω μέτρο, υποχρεούνται όχι μόνο να διατηρήσουν τους ίδιους εργαζόμενους, αλλά και να μην εφαρμόσουν μονομερώς μορφές ευέλικτης εργασίας.

 

4).        ΤΗΛΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΣΤΟΛΗ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ – ΚΑΤΑΒΟΛΗ ΠΟΣΟΥ ΠΛΕΟΝ ΤΗΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ ΕΙΔΙΚΟΥ ΣΚΟΠΟΥ (άρθρο 4).

Εργαζόμενοι με τηλεργασία σε επιχειρήσεις που πλήττονται σημαντικά δεν είναι δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού. 

Επιχειρήσεις δικαιούνται να καταβάλλουν εξ ελευθεριότητας στους δικαιούχους της αποζημίωσης ειδικού σκοπού επί πλέον ποσό μέχρι το ύψος των μεικτών καταβαλλόμενων    αποδοχών τους. Στην περίπτωση αυτή, καταβάλλονται οι επιπλέον ασφαλιστικές εισφορές από τον εργοδότη.

Επιτρέπεται η παροχή τηλεργασίας μόνο για πρόσκαιρες ανάγκες της επιχείρησης, κατόπιν συμφωνίας με τον εργαζόμενο, του οποίου η σύμβαση έχει ανασταλεί. Η τηλεργασία αυτή θα πρέπει να δηλωθεί στο ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ πριν την πραγματοποίησή της και να αμειφθεί αναλογικά, με βάση τις μικτές καταβαλλόμενες αποδοχές του εργαζομένου. Οφείλονται και οι ανάλογες ασφαλιστικές εισφορές, οι οποίες αφαιρούνται από την υποχρέωση κάλυψης από τον κρατικό προϋπολογισμό. Με την υπ΄ αριθ. πρωτ. 13738/413/31.03.2020 Εγκύκλιο του Υπουργείου Εργασίας, διευκρινίστηκε ότι η κατ' εξαίρεση συμφωνία για παροχή εργασίας με τηλεργασία για κάλυψη πρόσκαιρων αναγκών της επιχείρησης από εργαζόμενους, των οποίων η σύμβαση εργασίας έχει τεθεί σε αναστολή και είναι δικαιούχοι της αποζημίωσης ειδικού σκοπού, μπορεί να τύχει εφαρμογής μόνο σε ποσοστό 10%, κατ' ανώτατο όριο, επί των εργαζόμενων της επιχείρησης, των οποίων οι συμβάσεις τελούν σε αναστολή.

 

(Α.3)   ΜΕΤΡΑ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΕ ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ, ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ – ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΚΛΠ.

Οι εργαζόμενοι που απασχολούνται σε επιχειρήσεις της ανωτέρω κατηγορίας είναι δικαιούχοι της έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης, εφόσον τεθούν σε αναστολή οι συμβάσεις εργασίας τους και εφόσον ο ΚΑΔ των επιχειρήσεων των εργοδοτών τους συμπεριλαμβάνεται στους πληττόμενους κλάδους, σύμφωνα με το Υπ. Οικον. Η διαδικασία και οι λοιπές προβλέψεις είναι όμοιες με τα ανωτέρω.         

 

Θεσσαλονίκη, 2.4.2020

Τάσος Ταρπινίδης

Δικηγόρος - Εργατολόγος